Fullt hús á málþingi um réttinn til menningar í Listháskóla Íslands!

menningarrad_2Fimmtudaginn 14. febrúar s.l. var haldið málþing í Listaháskólanum, Lauganesi undir yfirskriftinni Réttur til menningar – íslenskur menningararfur í ljósi hnattvæðingar. Málþingið var hluti af háskólafundaröð á vegum íslenskra stjórnvalda en markmið hennar er að hvetja til aukinnar upplýstrar umræðu um alþjóðamál á Íslandi.

Á málþinginu var fullt hús og mikil stemning en þar fluttu Ingibjörg Sólrún Gísladóttir utanríkisráðherra, Eiríkur Tómasson lagaprófessor, Ólafur Rastrick sagnfræðingur, Sveinn Einarsson leiksstjóri og Guðmundur Oddur Magnússon prófessor í grafískri hönnun erindi.

Fyrirlestrar þeirra vöktu upp gagnrýnar spurningar um réttinn til menningar og menningararfs.

Íslenskur menningararfur var skoðaður út frá mismunandi sjónarhornum fræða og lista með áherslu á réttinn til afnota. Álitamál voru rökrædd s.s. höfundaréttur á menningararfi, réttindi og skyldur þegna til menningararfsins, áhrif hnattvæðingar og tengsl átaka og menningar í því sambandi. Segja má að átakalínur í heiminum í dag markist að miklu leyti af menningu og sjálfsmynd, ekki síst fyrir tilstilli hnattvæðingar og aukinna náinna samskipta milli fólks af ólíkum uppruna. Listir og menning eru einn sá brunnur sem leitað er í við sköpun sjálfsmyndar, en réttur eintaklinga til að gera tilkall til menningararfs er ekki alltaf augljós.

Dagskrá málþingsins var því afar fjölbreytt eins og sjá má hér að neðan:

 

Dagskrá - Réttur til menningar – íslenskur menningararfur í ljósi hnattvæðingar

 

Hjálmar H. Ragnarsson, rektor Listaháskóla Íslands

Setning málþings

 

Ingibjörg Sólrún Gísaldóttir, utanríkisráðherra

Ávarp

 

Eiríkur Tómasson, prófessor við lagadeild HÍ og framkvæmdastjóri STEFs

Höfundaréttur og menningararfur

 

Ólafur Rastrick, sagnfræðingur

Mishljómar í menningararfsorðræðunni

 

Dr. Sveinn Einarsson, leikstjóri og fyrrv. stjórnarmaður UNESCOs í París

UNESCO og menningarstefna samtakanna

 

Guðmundur Oddur Magnússon, prófessor í grafískri hönnun við LHÍ

Frummyndin, eftirmyndin og eignaréttur hugmynda

 

Umræður

 

Sýning í Kubbnum

Nemendur í vöruhönnun við LHÍ sýndu afrakstur úr námskeiðinu “Íslensk menning er sérstakur hljómur”, sem haldið hefur verið undanfarin ár í samstarfi við Þjóðminjasafn Íslands.

Samkeppni um hús Listaháskóla Íslands í miðborg Reykjavíkur.

Listaháskóli Íslands og Samson Properties ehf. í samstarfi við Arkitektafélags Íslands og menntamálaráðuneyti hafa boðið til samkeppni um hönnun Listaháskóla Íslands í miðborg Reykjavíkur. Markmið samkeppninnar er að fá fram tillögur sem verði grundvöllur að hönnun bygginga sem hýsa munu alla starfsemi skólans frá haustinu 2011. Keppnislýsing hefur verið birt og er aðgengileg á vefslóðinni www.ai.is.Þriðjungur húsnæðis verður opinn almenningi

Byggingar skulu svara vel þörfum Listaháskólans um fyrirkomulag og tengingu rýma eins og því er lýst í þarfagreiningu skólans. Um þriðjungur húsnæðisins verður opinn almenningi og er að því stefnt að skólinn glæði miðborgina auknu lífi með fjölbreytilegu menningarframlagi. Þá er lögð áhersla á metnaðarfullan arkitektúr og að húsnæðið falli vel að miðborgarumhverfinu, enda ljóst að skólinn verður mikilvægur hluti af ásýnd miðborgarinnar.

Samkeppnin er byggð á samkomulagi sem gert var um mitt ár 2007 milli Listaháskóla Íslands, Reykjavíkurborgar og menntamálaráðuneytis, en á grundvelli þess hefur verið gerður samningur við fasteignafélagið Samson Properties ehf. um hönnun og byggingu skólans að samkeppninni lokinni.

Niðurstaða samkeppninnar liggi fyrir í lok júní

Hönnunarsamkeppnin er tveggja þrepa framkvæmdakeppni og er fyrra þrep öllum opið til þátttöku. Skilafrestur tillagna í fyrra þrepi er 17.mars 2008. Að loknu fyrra þrepi verða valdar allt að fimm tillögur til áframhaldandi þróunar í síðara þrepi. Verðlaun verða veitt að loknu síðara þrepi að heildarfjárhæð átta milljónir króna. Þá fá þátttakendur í síðara þrepi fá sérstaka greiðslu fyrir tillögur sínar.

Stefnt er að því að lokaniðurstaða samkeppninnar liggi fyrir í lok júní 2008. Í kjölfarið verður haldin sýning á tillögum beggja samkeppnisstiga.

Keppendur móti hugmyndir um framtíð eldri húsa

Keppnissvæðið tekur til hluta tveggja húsareita í miðbæ Reykjavíkur: eystri hluta Frakkastígsreits (nr. 1.172.1) og efri (syðri) hluta Hverfisgötureits (nr. 1.152.5). Lóðir og fasteignir innan svæðisins eru í eigu Samson Properties. Meginhluta starfsemi Listaháskóla Íslands er ætlaður staður á Frakkastígsreit en á Hverfisgötureit er svigrúm til stækkunar skólans.

Á þeim hluta Frakkastígsreits sem liggur að Laugavegi eru þrjú eldri hús: Laugavegur 41, 43 og 45. Húsafriðunarnefnd hefur samþykkt að leggja til friðun hússins að Laugavegi 41. Keppendum er falið að móta hugmyndir um framtíð húsanna með tilliti til aðlögunar bygginga að borgarmyndinni og þarfa skólans.

Formaður dómnefndar hönnunarsamkeppninnar er Hjálmar H. Ragnarsson rektor Listaháskóla Íslands. Aðrir í dómnefnd eru Anna Kristín Hjartardóttir og Jóhannes Þórðarson, tilnefnd af Arkitektafélagi Íslands, Jón Ágúst Pétursson, tilnefndur af Samson Properties ehf. og Karitas H. Gunnarsdóttir, tilnefnd af menntamálaráðuneyti.

Karnival - samtal

Nú í janúar stendur yfir áhugavert millideildarnámskeið í Listaháskólanum þar sem nemendur starfa út frá hugmyndinni um „Karnival“.Þátttakendur eru um 150 nemendur; allir nemendur á öðru ári í Listaháskólanum (og jafnframt fyrsta ári í Myndlist). Nemendur koma úr arkítektúr, samtímadansi, fatahönnun, fræði og framkvæmd, grafískri hönnun, leikaranámi, myndlist, tónsmíðum og vöruhönnun.

Nemendur skiptast í níu hópa og tveir leiðbeinendur sjá um hvern hóp. Á tímabilinu vinna hóparnir að samsetningu hverskonar verka, atriða, gjörninga eða uppákoma, þar sem samþætting ólíkra hugmynda og aðferða er höfð að leiðarljósi. Á tímabilinu fara fram ýmsar umræður og fyrirlestrar er tengjast námsefninu, þar sem leiðbeinendur hvers hóps leggja línurnar hvað varðar úrvinnslu og framsetningu verkefna.

Eitt af markmiðum námskeiðsins er að nemendur mismunandi deilda kynnist og leiti leiða til að vinna saman út frá ólíkum forsendum, þannig að hver nemandi nýti sína menntun inn í námskeiðið.

360338_karnival

Leiðbeinendur á námskeiðinu eru m.a Kira Kira myndlistarkona, Ásdís Sif myndlistarkona, Kristján Eggertson arkitekt, Haraldur Jónsson myndlistarmaður, Jón Páll Eyjólfsson leikstjóri, Guðfinna Mjöll Magnúsdóttir vöruhönnuður, Brynhildur Pálsdóttir vöruhönnuður,Vala Þórsdóttir leikkona og skáld, Frank Þ.Hall tónlistarmaður, Daníel Ágúst Haraldsson og Karen María Jónsdóttir dansari.

Námskeiðinu lýkur með uppskeruáhátíð 25. janúar

Ársfundur Listaháskólans 2007.

Ársfundur Listaháskólans 2007 var haldinn í húsnæði kennaranáms í Laugarnesi í, mánudaginn 10. desember s.l. Fundinum stjórnaði formaður stjórnar skólans, Karólína Eiríksdóttir, tónskáld. Á fundinum flutti rektor skýrslu um skólastarfiðSskýrslu um skólastarfið síðasta starfsár, þ.e. 2006 - 07, og framkvæmdastjóri kynnti helstu niðurstöður ársreiknings fyrir sama ár. Forstöðumaður kennarnáms sagði frá kennaranáminu á sama tímabili og deildarforsetar fluttu yfirlit um starf sinna deilda.

Skýrsla forstöðumanns bókasafnsins lá frammi á fundinum og jafnframt yfirlit frá forstöðumanni nýstofnaðrar rannsóknarþjónustu. Til viðbótar lágu fyrir fundinum tölulegar upplýsingar um fjölda nemenda við nám 06 - 07, fjölda útskrifaðra 07, um fjölda umsækjenda um nám, um fjölda starfsfólks, og um húsnæði skólans. Umræður á fundinum snérust fyrst og fremst um fyrirætlanir skólans um nám á meistarastigi.

Fundargerð ársfundar Listaháskólans 2007

Samningur um nýbyggingu fyrir Listaháskólann.

Listaháskólinn og byggingafélagið Samson Properties ehf. hafa gert með sér samning um byggingu húsnæðis fyrir skólann á svokölluðum Frakkastígsreit í miðborg Reykjavíkur. Samningurinn var undirritaður með sérstakri viðhöfn í tónlistarsal skólans við Sölvhólsgötu þriðjudaginn 4. desember. Fjöldi gesta var við athöfnina, auk nemenda, kennara og starfsfólks skólans. Menntamálaráðherra, Þorgerður Katrín Gunnarsdóttir, flutti ávarp og færði skólanum sérstakar hamingjuóskir á þessum tímamótum, og borgarstjóri, Dagur B. Eggertsson, lýsti yfir ánægju borgarinnar með áform um byggingu á þessum stað.
IMG_1571
Rektor lýsti í ræðu sinni aðdragandanum að þeirri ákvörðun sem nú lægi fyrir, og nefndi sérstaklega að þegar skólinn var stofnaður 1998 höfðu stjórnvöld gefið út fyrirheit um að hann fengi í tannfé bygginguna að Laugarnesvegi 91, svokallað SS-hús, tilbúið til notkunar fyrir skólastarfsemina, Af ýmsum ástæðum hefði þó ekki þótt hagkvæmt að endurbyggja húsið í Laugarnesi, og því reynt að finna skólanum annan stað. Ýsmar staðsetningar hefðu verið athugaðar, bæði í miðborginni, nær henni og fjær, og þá sérstaklega reynt að meta hvernig starfsemi skólans gæti samrýmst umhverfinu og hvaða líf skólinn gæti gefið samfélaginu til baka. Alltaf hefði það verið niðurstaðan, að skólanum yrði best valinn staður í miðborginni, í tengslum við götulífið, þar sem almenningur gæti átt greiðan aðgang, og þar sem skólinn gæti orðið kraumandi afl í borgarlífinu.

Þá fór rektor yfir helstu atriði samningsins. Samningurinn heitir Rammasamningur milli Listaháskóla Íslands og Samson Properties ehf. um makaskipti á lóðum og hönnun, byggingu, og leigu nýs skólahúsnæðis fyrir Listaháskólann í miðbæ Reykjavíkur. Með samningnum eignast Listaháskólinn miðbæjarlóðina, sem vísað er til sem Frakkastígsreits. Á móti fær Samson Properties ehf. Vatnsmýrarlóðina, sem Listaháskólanum var ánöfnuð með viljayfirlýsingu borgarinnar, skólans og menntamálaráðuneytisins 7. maí síðastliðinn. Makaskiptin fara fram á jöfnu, þ.e. engar greiðslur eru á milli aðila.
IMG_1516
Samson Properties ehf. byggir skólahús á miðbæjarlóðinni, um 13.500 m2 í samræmi við húsrýmisáætlun skólans, eins og hún er miðuð við dags. í nóv. 2007, sem fylgir sem fylgiskjal með samningnum.

Húsrýmisáætlunin er í endurskoðun og er samkomulag á milli aðila um að henni verði skipt út þegar ný gerð hennar verður tilbúin nú í desember.

Listaháskólinn leigir skólahúsið af Samson Properties ehf. með sérstökum leigusamningi til 30 ára. Leigan er 210 milljónir króna á ári á verðlagi fjárlaga 2007. Leigugreiðslur hefjast þegar skólinn flytur í húsnæðið. Virðisaukaskattur er innifalinn í leigugreiðslum. Stofnkostnaður við bygginguna er áætlaður um 3.250 milljónir kr. á verðlagi byggingavísitölu í október 2007. Í stofnkostnaði felst allur byggingakostnaður, undirbúnings- og hönnunarkostnaður, og kostnaður af framkvæmd útboðs verkframkvæmda. Áætluð afhending nýbyggingarinnar er í maí 2011, þannig að kennsla þar getur hafist þá um haustið.
IMG_1529
Skólinn hefur samkvæmt samningnum forgangsrétt til leigu á húsnæði, sem Samson Properties ehf. eða félög tengd því fyrirtæki, reisa á lóðum í næsta nágrenni við bygginguna, þ.m.t. hús Regnbogans við Hverfisgötu og önnur hús norðan og sunnan Hverfisgötu. Bílastæði eru ekki innifalin í leiguverði en Listaháskólinn á þess kost að gera sérstakan samning um afnot af bílastæðum sem verða í bílakjallara undir byggingunni. Í samningnum er kveðið á um kostnaðarskiptingu á leigutíma, m.a. um kostnað við fjármögnun, viðhald húsnæðis, fasteignagjöld, tryggingar, hita, rafmagn, þrif, öryggisgæslu o.sv.frv.

Í samningnum eru sérstök ákvæði um að Listaháskólinn og Samson Properties ehf. standi sameiginlega að hönnunarsamkeppni um deiluskipulag miðbæjarlóðarinnar og hönnun skólabyggingarinnar. Keppnin verður í tveimur þrepum. Fyrra þrepið er almenn hugmyndasamkeppni, en síðara þrepið lokuð keppni milli þeirra fimm þátttakenda sem eiga hlutskörpustu tillögurnar í fyrra þrepinu. Hönnunarsamkeppnin tekur til hugsanlegra stækkunarmöguleika skólahúsnæðisins á aðliggjandi lóðum sunnan og norðan Hverfisgötu, sem og í húsi Regnbogans. Skipuð verður fimm manna dómnefnd, sem mun yfirfara og meta tillögur í báðum þrepunum. Miðað er við að dómnefndin verði skipuð með eftirfarandi hætti: einn af Listaháskólanum, einn af Samson Properties ehf., tveir af Arkitektafélagi Íslands og einn af menntamálaráðherra. Stefnt er að því að keppnin verði auglýst nú um næstu áramót.
IMG_1531
Við athöfnina lýsti síðan rektor í helstu atriðum hugmyndunum sem liggja að baki vinnu skólans við skilgreiningu á nýju húsnæði, og kynnti jafnframt nýútgefinn bækling um fyrirhugaða nýbyggingu Listaháskólans þar sem húsnæðinu og skipulagi þess er lýst í stærstu atriðum og jafnframt upplýsingar um starfsemi skólans, stefnu og fyrirhugaða uppbyggingu. Sjá skjal um Nybyggingu Listaháskóla Íslands

Í lok athafnarinnar þakkaði rektor öllum þeim sem komið hafa að byggingamálum skólans. Sérstaklega þakkaði hann menntamálaráðherra fyrir heilladrjúgt samstarf og borgarstjóra og borgarstjórn fyrir að hafa greitt götu skólans í lóðamálum hans. Hann þakkaði samningsmönnum sínum, þeim Jónu Finnsdóttur, framkvæmdastjóra, og Gunnari Jóhanni Birgissyni, hæstaréttarlögmanni og lögfræðingi skólans, fyrir að leiða samningsgerðina fyrir hönd skólans, og fyrir að hafa ásamt með Erlendi Gíslasyni, hæstaréttarlögmanni hjá Logos-lögmannsþjónustu, sniðið til samninginn og bætt hann stig af stigi í góðri samvinnu við samningsaðila skólans. Stjórn skólans þakkaði hann sérstaklega fyrir óeigingjarnt samstarf við að finna bestu lausn í þessu máli. Byggingamálin hefðu verið á dagskrá stjórnarinnar frá allt stofnun skólans, og nú loksins væri farið að hylla undir lausn.

Að síðustu afhenti rektor Sveini Björnssyni, framkvæmdastjóra Samson Properties ehf. sérstakan “tryggðapant”, sem tákn fyrir það traust sem samningurinn byggir á. Þetta er gripur, steyptur í bronz, eftir Kristin E. Hrafnsson, myndhöggvara. Gripurinn ber heitið “Núllpunktur”, en það heiti má að sögn rektors túlka sem áskorun eða fyrirheit um það mikla verk sem byggingarfélagið á fyrir höndum með því að byggja yfir skólann. Mikil stemming ríkti við athöfnina, og stjórnendum skólans gefið lang og mikið klapp fyrir framgöngu sínu í þessum málum.

Nullpunktur,_Myndverk_Kristins_E._Hrafnssonar